Người giữ cho các làn điệu chèo vang xa

Đó là ông Trần Sỹ Hải, 65 tuổi, đội phó đội văn nghệ xã Đoan Hạ (Đoan Hùng, Phú Thọ). Ngay từ lúc nhỏ, ông đã đam mê các làn điệu chèo của dân tộc, đến tuổi thanh niên, ông đã tham gia vào đội văn nghệ của xã, đóng các vai phụ rồi đóng các vai chính. Các làn điệu chèo đã ngấm sâu vào máu thịt của ông, ông đam mê sáng tác, có nhiều lúc quên cả ăn.

Lúc đầu, ông tập sáng tác các bài hát chèo, rồi sáng tác các hoạt cảnh, khúc ca chèo, ông sử dụng thành thạo một số nhạc cụ như trống, sáo, đàn, nhị. Để nâng cao kiến thức, tháng 7-1967 ông được dự lớp học sáng tác 3 tháng tại Đông Triều tỉnh Quảng Ninh, trong lớp học này ông được cấp chứng chỉ loại giỏi. Làm trong ngành giáo dục, năm 1982 ông về nghỉ hưu.

Trong thời kỳ này ông trăn trở, băn khoăn vì phong trào văn nghệ của địa phương lúc này không còn hoạt động. Công tác khoán quản của nông nghiệp thời đó đã chi phối bao hoạt động của xã hội, nhưng không đành để phong trào văn nghệ của xã có từ ngay sau ngày hòa bình lập lại bị chìm đắm, ông đã trao đổi với Đảng ủy, UBND xã. Được các cấp nhất trí, với tinh thần tự nguyện, ông về vận động một số anh chị em có năng khiếu văn nghệ vào đội văn nghệ xã. Rồi ông tự sáng tác những điệu chèo, những hoạt cảnh, ca khúc chèo cho đội tập luyện và biểu diễn hoặc ghi âm phát trên đài truyền thanh của xã. Có lời ca tiếng hát của đội văn nghệ đã làm cho làng xã vui hơn, sôi động hẳn lên.

Nhất là sau khi có Nghị quyết 5 của Trung ương Đảng, Nghị quyết 8 của HĐND tỉnh về công tác văn hóa văn nghệ, được địa phương và các cấp quan tâm, đội văn nghệ xã được củng cố và xây dựng có đội ngũ diễn viên và nhạc công vững vàng, phục vụ cho nhân dân địa phương vào những ngày kỷ niệm lớn. Tuy các gia đình đều có phương tiện nghe nhìn nhưng mỗi khi đội văn nghệ xã biểu diễn lại có hàng nghìn lượt người trong xã, ngoài xã đến xem. Đội còn đi phục vụ nhiều năm ở lễ hội Đền Hùng và dự các cuộc hội diễn trong tỉnh. Không những ông là người sáng tác mà ông còn là đạo diễn và cũng là một diễn viên cừ khôi trong nhiều vở diễn.

Từ đầu năm năm 1980 đến nay ông đã sáng tác cho đội văn nghệ xã trên 100 bài và ca khúc, hoạt cảnh chèo, đặc biệt có 7 tác phẩm đạt giải cao như vở chèo “Đi tìm đồng đội”, “Cây lúa nghĩa tình”, “Khúc hát quê hương”, viết cho lễ hội Đền Hùng năm 2001, “Trẩy hội tháng ba” (lễ hội đền Hùng năm 2002), “Tấm bằng văn hóa” (liên hoan làng xã văn hóa toàn tỉnh năm 2002), “Sự tích bánh dày, bánh chưng” (lễ hội Đền Hùng năm 2003), “Dòng máu Lạc Hồng: (lễ hội Đền Hùng năm 2006) vở chèo này đã được đài PTTH tỉnh phát trên sóng của đài. Gần đây ông viết nhiều tiểu phẩm chống tệ nạn xã hội. Ông đã viết xong vở chèo “Viên gạch nghĩa tình” (viết về xây dựng nhà đại đoàn kết) ông đang viết dở vở chèo “Gói đất quê hương” (chuẩn bị phục vụ cho lễ hội Đền Hùng năm 2007).

Sự đam mê nhiệt tình, tích cực trong hoạt động văn hóa văn nghệ, xây dựng đội văn nghệ xã, giữ gìn bản sắc những làn điệu chèo của dân tộc, ông Trần Sỹ Hải đã được Sở Văn hóa thông tin tặng 2 bằng khen.

Báo Phú Thọ (19/12/2006)